Dinh dưỡng hợp lý, kiểm soát huyết áp và thực hiện lối sống lành mạnh để bảo vệ sức khỏe tim mạch (Ảnh minh họa)

Theo các chuyên gia y tế, việc kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường, hút thuốc lá, thừa cân béo phì và ít vận động sẽ góp phần làm giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch cũng như hạn chế những biến chứng nguy hiểm.

Một trong những nguyên tắc đầu tiên là duy trì cân nặng hợp lý. Béo phì, đặc biệt là béo bụng, làm gia tăng nguy cơ tăng huyết áp, đái tháo đường và xơ vữa động mạch. Vì vậy, mỗi người cần xây dựng chế độ ăn cân đối kết hợp luyện tập thường xuyên để duy trì chỉ số khối cơ thể (BMI) ở mức lý tưởng khoảng 21-22. Đối với người thừa cân, việc giảm từ 500-1.000 kcal mỗi ngày kết hợp tập luyện phù hợp sẽ giúp giảm cân an toàn và cải thiện sức khỏe tim mạch.

Bên cạnh đó, chế độ ăn đóng vai trò quyết định trong việc bảo vệ trái tim. Các chuyên gia khuyến cáo chất béo chỉ nên chiếm khoảng 15-20% tổng năng lượng khẩu phần hằng ngày, trong đó chất béo bão hòa không vượt quá 10%. Thay vì sử dụng mỡ động vật, nên ưu tiên các loại dầu thực vật như dầu ô liu, dầu đậu nành, dầu hướng dương hoặc dầu hạt cải. Đồng thời, nên lựa chọn các nguồn đạm ít chất béo như thịt nạc, thịt gia cầm bỏ da, cá, đặc biệt là các loại cá biển giàu Omega-3, sữa ít béo, các loại đậu và hạt.

Nguồn tinh bột cũng cần được lựa chọn hợp lý. Nên ưu tiên các loại ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt, lúa mạch, bánh mì nguyên cám thay cho các loại tinh bột tinh chế. Những thực phẩm này giàu chất xơ, vitamin và khoáng chất, góp phần ổn định đường huyết, điều hòa huyết áp và giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch.

Chất xơ là thành phần không thể thiếu trong khẩu phần ăn hằng ngày. Mỗi người nên bổ sung khoảng 20-25 gram chất xơ thông qua 400-500 gram rau xanh và 100-200 gram trái cây tươi. Chất xơ giúp giảm hấp thu cholesterol, kiểm soát đường huyết sau ăn và hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả.

Ngoài ra, rau củ, trái cây và các loại hạt còn cung cấp nhiều vitamin A, C, nhóm vitamin B cùng các khoáng chất như magie, selen, kẽm, sắt... Đây đều là những dưỡng chất có tác dụng chống oxy hóa, giảm viêm và góp phần bảo vệ hệ tim mạch.

Một yếu tố đặc biệt quan trọng nhưng thường bị bỏ qua là lượng muối trong khẩu phần ăn. Người trưởng thành chỉ nên sử dụng dưới 5 gram muối mỗi ngày. Cần hạn chế các thực phẩm nhiều muối như đồ hộp, mì ăn liền, cá khô, dưa muối, chả lụa, nước mắm, nước tương... Đồng thời, nên tập thói quen ăn nhạt, giảm sử dụng các loại nước chấm trong bữa ăn để góp phần kiểm soát huyết áp.

Song song với chế độ dinh dưỡng, việc thay đổi lối sống là yếu tố không thể thiếu trong phòng ngừa bệnh tim mạch. Mỗi người nên duy trì hoạt động thể lực từ 20-30 phút mỗi lần, ít nhất 3-5 lần mỗi tuần với các hình thức phù hợp như đi bộ, đạp xe, bơi lội, tập dưỡng sinh hoặc làm các công việc nhà. Bên cạnh đó, cần giữ tinh thần thoải mái, hạn chế căng thẳng kéo dài, tuyệt đối không hút thuốc lá và không lạm dụng rượu bia.

Chăm sóc sức khỏe tim mạch không phải bắt đầu khi đã mắc bệnh mà cần được thực hiện từ những thay đổi nhỏ trong cuộc sống hằng ngày. Một chế độ ăn khoa học, kết hợp vận động thường xuyên và tránh xa các yếu tố nguy cơ sẽ giúp mỗi người bảo vệ trái tim khỏe mạnh, nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm gánh nặng bệnh tật cho gia đình và xã hội.