Thuốc PrEP là biện pháp dự phòng trước phơi nhiễm HIV bằng thuốc kháng vi rút cho người chưa nhiễm HIV nhưng có nguy cơ cao nhằm ngăn ngừa lây nhiễm HIV. Khi sử dụng đúng chỉ định, tuân thủ điều trị và tái khám định kỳ, PrEP có hiệu quả rất cao trong dự phòng lây nhiễm HIV. Trong bối cảnh dịch HIV vẫn còn diễn biến phức tạp ở một số nhóm nguy cơ, việc mở rộng điều trị PrEP trong cộng đồng được xem là một trong những giải pháp trọng tâm để giảm số ca nhiễm mới, đồng thời góp phần thực hiện Chiến lược quốc gia chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.

Bác sĩ Đoàn Văn Nam, Trưởng Khoa Phòng chống HIV/AIDS, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Cà Mau cho biết “Chúng tôi xây dựng kế hoạch và đặt mục tiêu trong năm 2026 có 1.200 người nguy cơ cao được tiếp cận và điều trị PrEP ít nhất một lần; trong đó khoảng 800 khách hàng tiếp cận tại các cơ sở y tế và 400 khách hàng được tiếp cận thông qua mô hình PrEP lưu động. Tỷ lệ duy trì điều trị sau 3 tháng phấn đấu đạt trên 75%, đồng thời tăng cường sàng lọc HIV và các bệnh lây truyền qua đường tình dục cho người sử dụng dịch vụ. Đưa dịch vụ đến gần người dân bằng mô hình PrEP lưu động. Điểm mới trong chương trình năm nay là triển khai mô hình điều trị PrEP lưu động nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, đặc biệt là các nhóm có nguy cơ cao, được tiếp cận dịch vụ ngay tại cộng đồng”.

Theo kế hoạch, từ tháng 6 đến tháng 12/2026, các đợt khám lưu động sẽ được tổ chức định kỳ tại Phòng khám đa khoa, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (Cơ sở 4), số 01 đường Đồng Khởi, phường Vĩnh Trạch. Người dân khi tham gia sẽ được tư vấn, xét nghiệm HIV, sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường tình dục, thực hiện các xét nghiệm cần thiết để điều trị PrEP, khám và cấp phát thuốc PrEP hoàn toàn miễn phí. Bên cạnh đó, chương trình còn cung cấp miễn phí các vật dụng can thiệp giảm tác hại như bao cao su và chất bôi trơn. Để chương trình đạt hiệu quả, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Cà Mau cũng đề nghị các cơ sở điều trị HIV/AIDS, các bệnh viện, trạm y tế xã, phường cùng phối hợp giới thiệu những người có nguy cơ cao đến sử dụng dịch vụ, góp phần mở rộng độ bao phủ PrEP trên địa bàn tỉnh. Cung cấp dịch vụ toàn diện, thân thiện và bảo đảm chất lượng.

Một khách hàng ở phường Bạc Liêu, đến tham gia dịch vụ chia sẻ “Tôi được các bác sĩ tư vấn các bước từ đánh giá nguy cơ, tư vấn, làm xét nghiệm HIV và trả kết quả nhanh chóng. Tôi thấy dịch vụ rất tiện lợi để chăm sóc sức khỏe cho bản thân trước nguy cơ lây nhiễm HIV”. Đối với những người có nguy cơ cao sẽ được khám, chỉ định điều trị, kê đơn thuốc. Trong suốt quá trình điều trị, người sử dụng dịch vụ tiếp tục được xét nghiệm HIV, theo dõi chức năng thận, sàng lọc viêm gan B, viêm gan C, các bệnh lây truyền qua đường tình dục, đồng thời được tư vấn nhằm nâng cao tuân thủ điều trị. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Cà Mau cũng chú trọng xây dựng mô hình phòng khám PrEP thân thiện, hiện đại, tôn trọng sự đa dạng của khách hàng; đồng thời kết nối điều trị với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe khác như điều trị viêm gan vi rút, các bệnh lây truyền qua đường tình dục và các chương trình can thiệp giảm tác hại. Song song đó, đơn vị sẽ đẩy mạnh truyền thông trên các nền tảng số, mạng xã hội và thông qua mạng lưới tiếp cận cộng đồng để nâng cao nhận thức, giảm kỳ thị và giúp người có nguy cơ chủ động tiếp cận dịch vụ PrEP sớm hơn.

Hướng tới mục tiêu chấm dứt dịch AIDS vào năm 2030, việc mở rộng điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV bằng thuốc PrEP không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe cho người có nguy cơ cao mà còn góp phần giảm số ca nhiễm HIV mới trong cộng đồng. Với sự chỉ đạo của Sở Y tế, sự chủ động của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh cùng sự phối hợp của các cơ sở y tế và chính quyền địa phương, chương trình PrEP năm 2026 được kỳ vọng sẽ tạo thêm nhiều cơ hội để người dân tiếp cận các dịch vụ dự phòng HIV chất lượng, an toàn và miễn phí, qua đó từng bước hiện thực hóa mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS tại Việt Nam vào năm 2030.