Biển cấm hút thuốc được đặt tại nơi dễ quan sát nhằm tăng cường tuyên truyền xây dựng cơ sở y tế không khói thuốc.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), người hút thuốc có nguy cơ mắc các bệnh hô hấp cấp tính cao hơn từ 1,5 - 7 lần so với người không hút thuốc; đồng thời nguy cơ tử vong do lao hô hấp cũng cao hơn từ 3 - 5 lần.

Bác sĩ CKI. Trần Khắc Toàn - Khoa Bệnh Phổi, Bệnh viện Lao và Bệnh Phổi Cà Mau, cho biết: “Hút thuốc lá là tác nhân nguy hiểm làm giảm hiệu quả điều trị lao phổi, kéo dài thời gian điều trị, cũng như làm tăng nguy cơ tái phát và lao kháng thuốc. Khói thuốc gây suy giảm hệ miễn dịch, tổn thương đường hô hấp và cản trở quá trình phục hồi của phổi”.

Khói thuốc lá chứa hơn 7000 hóa chất, trong đó có hàng trăm chất độc hại và khoảng 69 chất gây ung thư. Khi xâm nhập vào đường hô hấp, các chất độc này gây tổn thương niêm mạc, làm suy yếu hoặc phá hủy hệ thống lông chuyển, vốn là cơ chế tự nhiên giúp loại bỏ bụi bẩn, vi khuẩn và các tác nhân gây bệnh khỏi phổi.

Thuốc lá không chỉ làm suy giảm khả năng bảo vệ của đường hô hấp mà còn ảnh hưởng đến hoạt động của hệ miễn dịch, khiến cơ thể khó chống lại vi khuẩn lao. Khói thuốc gây tổn thương phế nang, làm giảm tính đàn hồi và khả năng trao đổi oxy của phổi; đồng thời làm giảm diện tích bề mặt phổi và hệ thống mao mạch, khiến lưu lượng máu qua phổi giảm, hạn chế cung cấp oxy và chất dinh dưỡng cho phổi cũng như các cơ quan khác trong cơ thể.

Đối với người mắc bệnh lao, tuân thủ đầy đủ phác đồ điều trị là yếu tố quan trọng giúp tăng khả năng chữa khỏi bệnh và hạn chế nguy cơ tái phát. Tuy nhiên, việc tiếp tục hút thuốc lá trong quá trình điều trị có thể ảnh hưởng đến thời gian hồi phục của phổi, thậm chí có nguy cơ điều trị thất bại.

Hút thuốc lá còn làm tăng nguy cơ tái phát bệnh lao. Khói thuốc tiếp tục gây tổn thương phổi, làm suy giảm miễn dịch, tạo điều kiện cho vi khuẩn lao tồn tại và phát triển. “Người hút thuốc có khả năng mắc lại bệnh lao cao hơn, ngay cả sau khi đã điều trị khỏi. Bên cạnh đó, khói thuốc còn tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn lao phát triển và biến dị, dẫn đến nguy cơ lao kháng thuốc”, BS Toàn thông tin thêm. 

Mặt khác, những người hút thuốc thường bài tiết nhiều đờm hơn nhưng khả năng đưa đờm ra khỏi đường hô hấp lại kém so với những người không hút thuốc. Chất nhầy chứa các chất độc hại dễ bị ứ đọng trong phổi, cản trở quá trình trao đổi khí. Các chất độc trong khói thuốc cũng gây co thắt đường thở, làm giảm lưu thông không khí, ảnh hưởng đến chức năng hô hấp và làm giảm khả năng tự làm sạch của phổi.

Các chuyên gia y tế khuyến cáo, người bệnh lao cần tuân thủ nghiêm phác đồ điều trị và chủ động từ bỏ thuốc lá càng sớm càng tốt. Bên cạnh việc hỗ trợ người bệnh cai thuốc, xây dựng môi trường không khói thuốc tại các cơ sở y tế cũng là một giải pháp quan trọng. Việc thực hiện nghiêm quy định cấm hút thuốc trong các cơ sở y tế góp phần giảm phơi nhiễm khói thuốc thụ động, tạo môi trường điều trị an toàn và hỗ trợ người bệnh thay đổi hành vi có lợi cho sức khỏe.

Để quá trình phục hồi đạt hiệu quả, người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị, duy trì lối sống lành mạnh và nói không với thuốc lá. Việc chủ động thay đổi những thói quen có hại sẽ góp phần cải thiện sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống cho mỗi cá nhân.