19/05/2026
Nguy cơ bệnh tim mạch từ thói quen hút thuốc lá
Ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy hút thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch nguy hiểm. Không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến người hút, khói thuốc lá còn gây tác hại đối với những người hít phải khói thuốc thụ động. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, để phòng ngừa bệnh tim mạch, mỗi người cần nói không với thuốc lá và xây dựng môi trường sống không khói thuốc.
Hút thuốc lá làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch. (Ảnh minh họa)
Theo bác sĩ Hồ Thanh Đảm, Trưởng Khoa Truyền thông - GDSK, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, khói thuốc lá gây ra nhiều tác động tức thời đối với hệ tim mạch. Chỉ trong vài phút đầu sau khi hút thuốc, nhịp tim đã bắt đầu tăng và có thể tăng tới 30% trong khoảng 10 phút đầu tiên. Điều này làm tim phải hoạt động nhiều hơn, lâu dài sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tim mạch.
Người hút thuốc lá có nguy cơ cao mắc nhiều bệnh lý nguy hiểm như xo vữa động mạch, bệnh mạch vành, rối loạn nhịp tim, nhồi máu cơ tim, đột quỵ, phình động mạch chủ và đột tử. Trong đó, xơ vữa động mạch là tình trạng tích tụ chất bé trong lòng động mạch, gây hẹp và cản trở lưu thông máu. Các hóa chất động hại có trong khói thuốc lá làm tổn thương mạch vành, thúc đẩy quá trình xơ vữa và là nguyên nhân quan trọng dẫn đến bệnh mạch vành.
Nhiều nghiên cứu khoa học cũng khẳng định mối liên hệ nhân quả giữa hút thuốc lá và bệnh nhồi máu cơ tim. Đặc biệt, hút thuốc được xem là yếu tố nguy cơ nghiêm trọng đối với phụ nữ dưới 50 tuổi. So với người không hút thuốc, nguy cơ mắc bệnh mạch vành tăng khoảng 1,6 lần ở người đã từng hút thuốc; tăng gấp 3 lần ở người hút từ 1 đến 14 điếu/ngày và tăng tới 5,5 lần ở người hút thuốc trên 14 điếu/ngày. Nguy cơ mắc và tử vong do bệnh mạch vành ở người hút thuốc cao hơn rất nhiều so với người không hút thuốc, tùy thuộc vào số lượng thuốc hút, giới tính và độ tuổi.
Không chỉ gây hại cho tim, thuốc lá còn làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh mạch máu não và đột quỵ. Đây là tình trạng não bộ bị tổn thương do lưu lượng máu cung cấp cho não bị gián đoạn. Mức độ tổn thương có thể từ nhẹ đến nặng, thậm chí để lại di chứng lâu dài hoặc tử vong. Theo các nghiên cứu, nguy cơ tử vong do đột quỵ ở người hút thuốc cao hơn từ 1,3 đến 2,1 lần so với người không hút.
Bác sĩ Hồ Thanh Đảm cho biết thêm, hút thuốc lá còn gây tăng huyết áp cấp tính. Khi hút thuốc, các mạch máu co lại khiến tim phải hoạt động mạnh hơn để đưa oxy đi khắp cơ thể. Nếu tình trạng này diễn ra nhiều lần trong ngày sẽ làm tăng huyết trung bình và dẫn đến các bệnh lý tim mạch. Ngoài ra, các hóa chất trong khói thuốc còn kích thích gan sản sinh enzym làm giảm hiệu quả của thuốc điều trị tăng huyết áp, gây khó khăn trong quá trình kiểm soát bệnh.
Để phòng ngừa các bệnh tim mạch, ngành y tế khuyến cáo người dân cần từ bỏ thuốc lá, tránh tiếp xúc với khói thuốc lá và xây dựng môi trường sống không khói thuốc. Bên cạnh đó, cần duy trì lối sống lành mạnh như ăn uống hợp lý, tăng cường vận động thể lực, hạn chế rượu bia, kiểm soát cân nặng, huyết áp, đường huyết và khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các nguy cơ bệnh tật.
Lê Kim