Bệnh lao hiện nay hoàn toàn có thể chữa khỏi nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ. Tuy nhiên, căn bệnh này vẫn đang là thách thức lớn đối với ngành y tế và cộng đồng, đặc biệt tại tỉnh Cà Mau – địa phương có tỷ lệ mắc lao thuộc nhóm cao của cả nước. Để hiện thực hóa mục tiêu chấm dứt bệnh lao vào năm 2030, mỗi người dân cần nâng cao nhận thức, chủ động tầm soát và đồng hành cùng ngành y tế trong công tác phòng, chống bệnh.
Bác sĩ Bệnh viện Lao và Bệnh phổi Cà Mau tư vấn, khám sàng lọc cho người dân đến khám tại bệnh viện.
Theo thống kê năm 2025, tỷ lệ mắc lao tại Cà Mau là 478 trường hợp trên 100.000 dân, gần gấp ba lần mức trung bình toàn quốc. Đây là con số cho thấy công tác phát hiện, quản lý và điều trị bệnh lao cần tiếp tục được tăng cường, đồng thời đòi hỏi sự chung tay của cả cộng đồng.
Một trong những thách thức hiện nay là tình trạng lao kháng thuốc có xu hướng gia tăng. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc người bệnh tự ý ngừng điều trị khi thấy sức khỏe cải thiện hoặc sử dụng thuốc không đúng hướng dẫn. Điều này không chỉ làm giảm hiệu quả điều trị, khiến bệnh dễ tái phát mà còn tạo điều kiện cho vi khuẩn lao kháng thuốc phát triển, kéo dài thời gian điều trị và làm tăng nguy cơ lây lan trong cộng đồng.
Nhiều người vẫn cho rằng bệnh lao chỉ xảy ra ở người suy dinh dưỡng hoặc sức khỏe yếu. Trên thực tế, bất kỳ ai cũng có nguy cơ mắc bệnh nếu tiếp xúc với nguồn lây. Dấu hiệu điển hình nhất là ho kéo dài từ hai tuần trở lên, có thể kèm theo ho có đờm hoặc ho ra máu, sốt nhẹ về chiều, sụt cân, chán ăn và mệt mỏi kéo dài.
BSCKI. Lê Văn Phía, Phó Giám đốc Bệnh viện Lao và Bệnh phổi Cà Mau cho biết, việc phát hiện được nhiều trường hợp mắc lao trong giai đoạn hiện nay là tín hiệu tích cực. Khi người bệnh được chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời, nguồn lây sẽ được kiểm soát hiệu quả, góp phần giảm số ca mắc mới.
Để hỗ trợ phát hiện sớm, ngành y tế Cà Mau đã đầu tư nhiều phương tiện chẩn đoán hiện đại như hệ thống GeneXpert và X-quang kỹ thuật số, giúp phát hiện bệnh lao cũng như tình trạng kháng thuốc nhanh chóng, chính xác, tạo điều kiện để người bệnh được điều trị kịp thời.
Điều đáng lưu ý là bệnh lao lây truyền qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện, phát tán vi khuẩn lao vào không khí. Nếu chưa được điều trị, một người mắc lao có thể lây bệnh cho khoảng 10 người khác trong vòng một năm. Vì vậy, duy trì không gian sống thông thoáng, tận dụng ánh sáng tự nhiên, giữ gìn vệ sinh môi trường và đeo khẩu trang khi có triệu chứng hô hấp là những biện pháp đơn giản nhưng mang lại hiệu quả trong phòng ngừa lây nhiễm.
Bên cạnh đó, người mắc lao cần tuyệt đối tuân thủ phác đồ điều trị từ 6 đến 8 tháng theo chiến lược DOTS. Việc dùng thuốc đầy đủ, đúng thời gian và tái khám theo lịch hẹn là yếu tố quyết định giúp điều trị khỏi bệnh, hạn chế tái phát và ngăn ngừa lao kháng thuốc.
Theo BSCKI. Lê Văn Phía, người đã điều trị khỏi bệnh lao vẫn có thể mắc lại nếu tiếp xúc với nguồn lây mới hoặc không thực hiện tốt các biện pháp phòng bệnh. Do đó, mỗi người cần duy trì lối sống lành mạnh, chủ động bảo vệ sức khỏe và tuân thủ hướng dẫn của ngành y tế để giảm nguy cơ tái nhiễm.
Đẩy lùi bệnh lao không chỉ là nhiệm vụ của ngành y tế mà còn là trách nhiệm của mỗi cá nhân, mỗi gia đình và toàn xã hội. Mỗi trường hợp bệnh lao được phát hiện sớm không chỉ giúp cứu sống một người bệnh mà còn góp phần ngăn chặn nguồn lây cho cả cộng đồng. Vì vậy, đừng chủ quan với những cơn ho kéo dài – hãy đến cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời.
Người mắc lao được chẩn đoán và điều trị theo Chương trình chống lao với thuốc điều trị miễn phí theo quy định.